وتوی اوباما تسکینی موقتی برای رژیم سعودی

ایرنا/ باراک اوباما در حالی که کمتر از دو ماه به پایان دوره ریاست جمهوری اش باقی مانده است، مصوبه کنگره درباره حق شکایت خانواده قربانیان حادثه 11 سپتامبر از رژیم عربستان سعودی را وتو کرد که به نظر می رسد این اقدام موقتی بوده و تسکینی برای سران سعودی باشد.
در 11 سپتامبر 2001 هنگام ریاست جمهوری جورج بوش در آمریکا، 19 نفر از اعضای القاعده با ربایش چهار فروند هواپیمای مسافری توانستند برج های دوقلو در نیویورک را ویران کنند و پنتاگون را در قلب واشنگتن هدف قرار دهند، که بر اثر این حملات نزدیک به سه هزار نفر کشته شدند.
از زمان بروز این حادثه تاکنون، عربستان سعودی به عنوان ‘پدرخوانده ‘ و حامی اصلی ‘ایدئولوژیک و مالی’ القاعده در محافل مختلف آمریکا بارها هدف انتقادهای شدیدی قرار گرفته است.
سرانجام مجلس نمایندگان ماه گذشته و در آستانه پانزدهمین سالگرد حادثه 11 سپتامبر، طرح حق شکایت و گرفتن غرامت خانواده قربانیان آن حادثه از رژیم سعودی را تصویب و برای قانونی و اجرایی شدن به قانون به کاخ سفید فرستاد، اوباما مصوبه کنگره را وتو کرد.
قانون موسوم به «عدالت علیه حامیان تروریسم» Justice Against Sponsors of Terrorism Act در واقع طرحی است که اصلاحی اساسی در قانونی مربوط به سال 1976 می باشد که به سایر دولت ها در دادگاه های ایالات متحده مصونیت اعطا میکند و با این اصلاحیه امکان باز کردن پرونده هایی بر علیه دولت های مشکوک به حمایت از تروریسم و حملات تروریستی در خاک آمریکا، آن هم با شکایت شهروندان آمریکایی را فراهم می کند.
بر اساس اسناد 28 صفحه ای محرمانه ای که اخیرا منتشر شده، نقش بندر بن سلطان شاهزاده سعودی در آن حادثه غیر قابل انکار است، مسر «اسامه باسنان» مستقیم از همسر بندر بن سلطان پول دریافت کرده، ولی همسر البیومی تلاش کرده است تا سه فقره چک متعلق به همسر سفیر عربستان را که در وجه همسر «باسنان» صادر شده بود، دریافت و به حساب های شخصی خود واریز کند.
نتایج تحقیقات کنگره با استناد به پاره ای از مستندات بازگوی آن است که مقام های سعودی که در زمان وقوع حملات 11 سپتامبر ساکن آمریکا بوده اند در این توطئه دست داشته اند.
خانواده های قربانیان 11 سپتامبر دادخواستی را به دادگاههای آمریکا ارائه داده اند و طی آن اعضای خاندان سلطنتی عربستان، بانکهای سعودی و سازمانهای خیریه این کشور را مسئول این حملات معرفی کرده اند.
‘ میندی کلاینبرگ’ همسر یکی از کشته شدگان این حملات می گوید: ‘واقعا جای تعجب دارد اگر دولت ما در قبال حفظ جان شهروندانش از سعودی ها حمایت کند.’
برنی سندرز نامزد دمکرات ها در انتخابات درون حزبی با ابراز نگرانی از اظهارات اخیر سعودی ها در این خصوص گفت: خاندان سعودی حامی گروه های افراطی است.
‘باب گراهام’ عضو سابق کنگره آمریکا و فرماندار فلوریدا گفت: اکنون زمان پاسخ دادن به سعودی هاست که عامل قتل نزدیک به سه هزار آمریکایی در حادثه 11 سپتامبر هستند.
جنبشی به نام حقیقت 11 سپتامبر در نیویورک تشکیل شده که هدف اصلی آن کشف مسائل واقعی منجر به آن رویداد حادثه است، این گروه می گوید که دولت آمریکا از همه مسائل پشت پرده مطلع بوده است.
برخی از اعضای کنگره آمریکا در واکنش به توی اوباما تاکید کردند که بر اجرای مصوبه خود مبنی بر امکان شکایت خانواده قربانیان حادثه 11 سپتامبر از رژیم سعودی پافشاری خواهند کرد.
طبق قانون اساسی آمریکا، اعضای کنگره آمریکا می توانند باردیگر مصوبه مذکور را به رای گیری بگذارند و با رای مثبت دو سوم، اعضای این مصوبه به قانون تبدیل می شود و رئیس جمهوری موظف به اجرای آن خواهد بود.
درصورتی که مصوبه مذکور به قانون تبدیل شود، ‘زلزله ای سیاسی ‘ در روابط واشنگتن -ریاض اتفاق خواهد افتاد و احتمالا زمان اجرای آن به دوره رئیس جمهوری بعدی آمریکا موکول خواهد شد.
شکایت و گرفتن غرامت از رژِیم سعودی به خاطر نقش آفرینی در حادثه 11 سپتامبر و تیرگی روابط دو کشور، این امکان را برای کاخ سفید و کنگره فراهم می آورد که نسبت به سایر مسائل در عربستان سعودی از مسائل گسترده نقض حقوق بشر نیز انتقادات تند و جدی تر داشته باشند.
دولت آمریکا در طول دو دهه گذشته در قبال نقض گسترده حقوق بشر رژیم سعودی در مجامع بین المللی به ویژه کمیته سوم سازمان ملل (حقوق بشر) سکوت کرده است و شرایط جدید می تواند به خروج از وضعیت کنونی منجر شود.