سرما، خشکسالی و تگرگ؛ سهگانه کاهش برداشت گندم در ایلام
به گزارش ایرنا، خوشههای طلایی گندم در ایلام امسال پیش از آنکه کمرشان زیر سنگینی دانه خم شود، زیر تیغ سرما، خشکسالی و تگرگ فرو ریختند و مزارع این استان قصهای متفاوت را تجربه کردند تا حاصل یک سال رنج کشاورزان با کاهش ۴۰ درصدی، سبکتر از همیشه روانه سیلوها شود.
برداشت گندم از ۸۵ هزار هکتار زمینهای کشاورزی استان در سال زراعی ۱۴۰۳–۱۴۰۴ به پایان رسید؛ سالی که سرمای ناگهانی اسفند و فروردین، بارشهای نابهنگام تگرگ، کمبود باران و تداوم خشکسالی محصول کشاورزان را هدف قرار داد و عملکرد این محصول راهبردی را به ۲۸۰ هزار تن کاهش داد؛ رقمی که نسبت به تولید بیش از ۴۲۷ هزار تن سال گذشته، افتی معادل ۴۰ درصد را نشان میدهد.
بر اساس اعلام کارشناسان جهاد کشاورزی استان، حدود ۸۵ هزار هکتار از مزارع دیم و آبی گندم بین ۳۰ تا ۹۰ درصد خسارت دیدند، تنها سرمای دیررس بهاره و تگرگ نابهنگام، بیش از ۳۱ هزار میلیارد ریال به کشاورزان ایلامی زیان وارد کرد که عمده این خسارتها به مزارع کلزا و گندم مربوط میشود و بیشترین آسیبدیدگی نیز در مناطق میانی و شمالی استان گزارش شده است.
با وجود این شرایط، تاکنون ۸۸ درصد مطالبات گندمکاران توسط اداره کل غله و خدمات بازرگانی استان پرداخت شده و روند تسویه باقی مطالبات ادامه دارد.
مسئولان بخش کشاورزی میگویند توسعه سامانههای نوین آبیاری، کشت ارقام مقاوم به خشکی و سرما و بیمه محصولات کشاورزی، بخشی از برنامههای جبرانی و حمایتی برای کاهش اثرات تغییرات اقلیمی و نوسانات تولید است.
ایلام به عنوان یکی از قطبهای گندم کشور، سالانه حجم قابلتوجهی از گندم مازاد بر مصرف خود را به دیگر استانها ارسال میکند و کاهش تولید در این منطقه، لزوم برنامهریزی دقیقتر برای مدیریت منابع آب و تقویت زیرساختهای کشاورزی را بیش از پیش یادآور میشود.
گندم در کنار کلزا مهمترین محصول کشاورزی تولیدی در ایلام است که در اقتصاد استان و معیشت کشاورزان نقش مهم و حیاتی دارد و گندم ایلام از نظر کیفیت جزو رتبههای دوم یا سوم کشور است.
تولید ۲۸۰ هزار تن گندم در ایلام
معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی استان ایلام در این باره به خبرنگار ایرنا، اظهار کرد: در سال زراعی جاری ۲۸۰ هزار تن گندم دروم، معمولی و بذری توسط کشاورزان استان تولید شد در حالی که پیشبینیهای ابتدایی قبل از بروز شرایط نامساعد آب و هوا حکایت از تولید ۳۶۰ هزار تن گندم داشت.
حشمتاله زرینجوب یادآور شد که از این میزان گندم تولید شده نزدیک به ۲۰۹ هزار تن (۲۰۸ هزار و ۸۹۴ تن) گندم معمولی و دورم با نرخ تضمینی خریداری شد.
وی افزود: همچنین مقدار گندم بذری خریداری شده از کشاورزان استان نیز ۲۶ هزار تن از ارقام مختلف بود.
زرینجوب یادآور شد: شرایط نامساعد بارشها و خشکسالی همراه با سرمای شدید باعث شد تا میزان گندم استان از نظر تولید نهایی و خرید تضمینی ۴۰ درصد نسبت به سال زراعی گذشته کاهش داشته باشد.
پرداخت ۳۷ هزار میلیارد ریال مطالبه گندم به کشاورزان ایلامی
پرداخت به موقع مطالبه گندمکاران همواره یکی از مهمترین دغدغههای کشاورزان و مسئولان است و به گفته مدیرکل غله و خدمات بازرگانی استان، تاکنون ۸۸ درصد مطالبه کشاورزان به آنها پرداخت شده است.
اصغر باباخانی افزود که از مجموع ۴۲ هزار و ۸۹۰ میلیارد ریال مطالبه گندمکاران استان، ۳۷ هزار و ۶۵۰ میلیارد ریال آن به حساب کشاورزان واریز شده است.
وی بیان کرد: چهار هزار و ۸۷۰ میلیارد ریال از مجموع مطالبه کشاورزان گندمکار استان ایلام هنوز پرداخت نشده و رایزنی و پیگیری برای واریز آن نیز ادامه دارد.
باباخانی با اشاره به اینکه پرداخت مطالبات گندمکاران از طریق استانها انجام نمیشود، یادآور شد که تأمین و تخصیص اعتبار لازم برای تسویه کامل مطالبات توسط سازمان برنامه و بودجه و سازمان هدفمندی یارانهها انجام میشود و استانها هیچ نقش و دخالتی در پرداختها ندارند.
استان ایلام، به ویژه شهرستان دهلران، به دلیل داشتن زمینهای حاصلخیز یکی از قطبهای اصلی تولید گندم با کیفیت در کشور محسوب میشود و حتی بذر گندم تولیدی آن به ۱۴ استان دیگر صادر میشود.
اکنون ۱۷ شرکت فعال در حوزه تولید و فرآوری بذر اصلاح شده در استان فعالیت دارند که جایگاه ایلام را در بخش کشاورزی تثبیت کرده است.
در سال زراعی گذشته، برداشت گندم استان به ۴۲۷ هزار تن رسید که از این میزان، ۳۷۸ هزار تن با نرخ تضمینی خریداری شد.
امسال اما سطح زیر کشت گندم استان ۱۵۵ هزار هکتار بود و عملیات برداشت طبق روال هر سال، از اواسط اردیبهشت آغاز و تا پایان مرداد ادامه یافت.
۲۲ مرکز دولتی تعاون روستایی نیز به عنوان مباشر موظف به خریداری گندم از کشاورزان با نرخ مصوب بودند.
سال زراعی و آبی از ابتدای مهر تا پایان شهریور سال بعد محاسبه میشود.