ضرورت‌های بهره‌وری در تولید گوشت قرمز و بهبود ژنتیکی دام

جواد احمدپناه عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان ایلام امروز یکشنبه ۲۹ تیر، در این دوره آموزشی ضمن ارائه آمارهای کلیدی در حوزه تولید گوشت قرمز، گفت: بر اساس اطلاعات موجود، بیش از ۸۰۰ هزار تن گوشت قرمز در کشور تولید می‌شود که از این میزان ۵۶ درصد مربوط به دام‌های سنگین (گاو، گاومیش، شتر) و ۴۴ درصد به دام‌های سبک (گوسفند و بز) اختصاص دارد، در میان دام‌های سبک، سهم گوسفند ۷۵ درصد و بز ۲۵ درصد است.

رئیس بخش علوم دامی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان ایلام به ساختار فعلی پرورش گوسفند نیز اشاره کرد و گفت: ۶۵ درصد دامداران کمتر از ۲۰ رأس، ۳۰ درصد بین ۲۰ تا ۱۰۰ رأس و تنها ۵ درصد بیش از ۱۰۰ رأس دام در اختیار دارند، از نظر سامانه‌های پرورش، ۷۲ درصد روستایی، ۲۵ درصد مرتعی و ۳ درصد مزرعه‌ای و صنعتی هستند.

احمدپناه اصلاح نژاد دام را مستلزم در نظر گرفتن عواملی همچون مدیریت پرورش، تغذیه، بهداشت، تولیدمثل، انتخاب صفات اقتصادی، مدیریت ضایعات و محیط دانست و تأکید کرد: تعیین صفاتی با تنوع ژنتیکی بالا که سنجش آن‌ها ساده و کم‌هزینه است (مانند وزن بدن و تولید شیر) در برنامه‌های اصلاحی ضروری است.

وی گفت: نخستین گام در هر برنامه اصلاح نژادی، هویت‌بخشی به دام‌ها است هر حیوان باید یک شماره شناسایی منحصربه‌فرد و دائمی دریافت کند که معمولاً از طریق پلاک‌های گوش پلاستیکی ۱۵ رقمی انجام می‌شود.

این پژوهشگر، استفاده از هسته‌های اصلاح نژادی باز و نیز طرح‌های اصلاح نژاد گروهی با استفاده از قوچ‌های مرجع را از جمله روش‌های مؤثر برای ارتقاء ژنتیکی گوسفندان برشمرد.

احمدپناه هدف نهایی اصلاح نژاد را افزایش سودآوری و بهره‌وری اقتصادی اعلام کرد و افزود: با اجرای این برنامه‌ها می‌توان گامی مؤثر در جهت خودکفایی گوشت قرمز و ارتقاء معیشت دامداران برداشت.